เปปเริ่มคุมบาร์ซา ปี 2008 ที่ต้องเปลี่ยนทั้งคนและงาน

เปปเริ่มคุมบาร์ซา ในเดือนพฤษภาคม 2008 ด้วยการตัดสินใจที่หลายคนตั้งคำถามในตอนนั้น เพราะโจน ลาปอร์ตา ประธานสโมสร เลือกดึงโค้ชจากทีมสำรองขึ้นมาคุมทีมชุดใหญ่แทนที่แฟรงค์ ไรก์การ์ดที่เพิ่งพาทีมจบฤดูกาลอย่างน่าผิดหวัง การตัดสินใจครั้งนี้ไม่ได้แค่เปลี่ยนคนนั่งข้างสนาม แต่เปลี่ยนทั้งขุมกำลังและปรัชญาการเล่นของทีมทั้งชุด และในช่วงต้นฤดูกาลผลงานก็ไม่ได้สวยงามอย่างที่คาดกันไว้เลย

ทำไมเลือกโค้ชทีมสำรอง

การแต่งตั้งเดือนพฤษภาคม

ก่อนหน้าที่จะขึ้นมาคุมทีมชุดใหญ่ กวาร์ดิโอลาคุมทีมบาร์เซโลนา บี มาก่อน เมื่อลาปอร์ตาประกาศแต่งตั้งเขาในเดือนพฤษภาคม 2008 หลายฝ่ายมองว่าเป็นความเสี่ยง เพราะกวาร์ดิโอลายังไม่เคยคุมทีมระดับอาชีพชุดใหญ่มาก่อน แต่สิ่งที่ทำให้การตัดสินใจครั้งนี้ต่างจากการเปลี่ยนโค้ชทั่วไปของสโมสรใหญ่ในลาลีกาคือท่าทีของกวาร์ดิโอลาเองตั้งแต่วันแรกที่เข้ารับตำแหน่ง เขาประกาศชัดเจนว่ารอนัลดินโย เดโก และซามูเอล เอโต้ ไม่อยู่ในแผนงานของเขาสำหรับฤดูกาลถัดไป ทั้งที่ทั้งสามคนเพิ่งเป็นกำลังหลักของทีมในไม่กี่ปีก่อนหน้า คำประกาศนี้ส่งสัญญาณว่าเขาต้องการล้างทีมและสร้างวัฒนธรรมใหม่ตั้งแต่วันแรกที่เข้ารับตำแหน่ง ไม่ใช่แค่ปรับแทคติกเล็กน้อยจากของเดิม การที่บอร์ดบริหารยอมให้โค้ชที่เพิ่งขึ้นมาจากทีมสำรองตัดสินใจเรื่องใหญ่ขนาดนี้ตั้งแต่วันแรก ก็เป็นสัญญาณว่าสโมสรเองก็พร้อมจะเดินตามแผนระยะยาวมากกว่าการแก้ปัญหาเฉพาะหน้าเพื่อผลงานทันที ซึ่งเป็นแนวทางที่ต่างจากการเปลี่ยนโค้ชของสโมสรใหญ่หลายแห่งในลีกเดียวกันช่วงเวลานั้น

การเปลี่ยนขุมกำลัง

ดาวเก่าออกและแบ็กใหม่เข้า

ซัมเมอร์ปี 2008 รอนัลดินโยย้ายออกไปเอซี มิลาน ด้วยค่าตัว 21 ล้านยูโรบวกตัวแปรอีก 4 ล้านยูโร ส่วนเดโกย้ายไปเชลซีด้วยค่าตัว 10 ล้านยูโร การขายผู้เล่นระดับซูเปอร์สตาร์สองคนออกไปพร้อมกันเป็นเรื่องที่ไม่ค่อยเกิดขึ้นกับสโมสรใหญ่ แต่กวาร์ดิโอลาเลือกเดินหน้าตามแผนที่วางไว้ ขณะเดียวกันทีมก็เสริมทัพแนวรับด้วยดานี อัลเวส แบ็กขวาจากเซบียาด้วยค่าตัวราว 29 ล้านยูโรบวกตัวแปรอีก 6 ล้านยูโร พร้อมกับเชราร์ ปิเก้ที่ย้ายมาจากแมนเชสเตอร์ยูไนเต็ดด้วยค่าตัว 5 ล้านยูโร ส่วนซามูเอล เอโต้ที่ถูกบอกว่าไม่อยู่ในแผนงาน สุดท้ายกลับได้อยู่ต่อกับทีม และจบฤดูกาลด้วยการเป็นผู้ทำประตูสูงสุดของลาลีกาด้วย 30 ประตู รวม 36 ประตูในทุกรายการแข่งขันจากการลงเล่น 52 นัด ซึ่งเป็นสิ่งที่ย้อนแย้งกับคำประกาศตอนต้นฤดูกาลของกวาร์ดิโอลาเองไม่น้อย เพราะผู้เล่นที่ถูกบอกว่าไม่อยู่ในแผนงานกลับกลายเป็นกำลังหลักในแนวรุกตลอดทั้งฤดูกาล สะท้อนว่าคำประกาศแรกเริ่มของโค้ชคนใหม่ในเดือนพฤษภาคมนั้นเป็นเพียงจุดเริ่มต้นของการประเมินผู้เล่นแต่ละคนใหม่ ไม่ใช่คำตัดสินที่ตายตัวตั้งแต่วันแรก การเสริมดานี อัลเวสเข้ามาในตำแหน่งแบ็กขวาจึงเป็นหลักฐานว่าการเปลี่ยนขุมกำลังครั้งนี้ไม่ได้มีแค่การขายผู้เล่นออกอย่างเดียว แต่รวมถึงการหาคนที่เข้ากับระบบใหม่ได้จริงเข้ามาแทนที่ด้วย

สองเกมแรกที่ยังไม่ชนะ

นูมานเซียกับราซิง

ผลงานช่วงเริ่มต้นฤดูกาลของกวาร์ดิโอลาไม่ได้ราบรื่นอย่างที่ภาพจำในปัจจุบันอาจทำให้คิดไปเช่นนั้น เกมลีกนัดแรกวันที่ 31 สิงหาคม ทีมพ่ายให้กับนูมานเซียในเกมเยือนไปด้วยสกอร์ 0-1 ตามมาด้วยเกมนัดที่สองในบ้านวันที่ 13 กันยายน ที่ทำได้เพียงเสมอราซิง ซันตันเดร์ 1-1 นั่นหมายความว่าสองเกมแรกของฤดูกาลที่กวาร์ดิโอลาคุมทีมชุดใหญ่ครั้งแรก ทีมยังไม่มีชัยชนะแม้แต่นัดเดียว ท่ามกลางความกังวลจากแฟนบอลบางส่วนว่าการตัดสินใจแต่งตั้งโค้ชทีมสำรองอาจเป็นความผิดพลาด สองเกมแรกที่ไม่มีชัยชนะแบบนี้เกิดขึ้นในช่วงเวลาที่ทีมเพิ่งเปลี่ยนทั้งโค้ชและผู้เล่นหลายตำแหน่งพร้อมกัน จึงไม่ใช่เรื่องแปลกที่ระบบใหม่จะยังไม่ลงตัวตั้งแต่นัดแรก อย่างไรก็ตามหลังจากจุดเริ่มต้นที่ไม่สวยงามนี้ ทีมก็เริ่มเก็บชัยชนะได้อย่างต่อเนื่องในนัดถัดๆ มา จนจบฤดูกาลด้วยการเป็นแชมป์ลาลีกาด้วย 87 คะแนนจาก 38 นัด ชนะ 27 เสมอ 6 แพ้เพียง 5 นัด ทำประตูได้ถึง 105 ลูกและเสียเพียง 35 ประตูตลอดทั้งฤดูกาล ตัวเลขเหล่านี้ห่างไกลจากภาพของทีมที่เปิดฤดูกาลด้วยการแพ้และเสมอในสองนัดแรกโดยสิ้นเชิง

เรื่องราวของเปปเริ่มคุมบาร์ซา จึงเป็นภาพของการเริ่มต้นที่ไม่ได้สวยงามอย่างที่หลายคนจดจำ ทั้งการตัดสินใจที่มีความเสี่ยงในการเลือกโค้ชที่ไม่เคยคุมทีมชุดใหญ่มาก่อน การขายผู้เล่นระดับตำนานออกไปสองคนในซัมเมอร์เดียว และผลงานสองนัดแรกของฤดูกาลที่ยังไม่มีชัยชนะ ก่อนทุกอย่างจะพลิกกลับมาเป็นฤดูกาลที่ทีมทำสถิติคะแนนสูงถึง 87 แต้ม สิ่งที่ทำให้เรื่องนี้น่าสนใจไม่ใช่แค่ผลลัพธ์สุดท้าย แต่คือความกล้าตัดสินใจของทั้งฝ่ายบริหารและตัวโค้ชเองในช่วงเวลาที่ยังไม่มีอะไรยืนยันว่าทุกอย่างจะออกมาดี ตั้งแต่การเลือกโค้ชที่ไม่มีประสบการณ์คุมทีมชุดใหญ่ ไปจนถึงการยอมเสี่ยงขายผู้เล่นระดับตำนานออกกลางที่ทีมเพิ่งผ่านฤดูกาลที่ไม่ประสบความสำเร็จมา