ศึกตูรินปี 1977 ทำไมฤดูกาลที่โตริโนได้คะแนนมากกว่าเดิมกลับจบหลังยูเวนตุส

ศึกตูรินปี 1977 คือฤดูกาลเซเรีย อาที่พลิกภาพจากปีก่อนหน้าโดยสิ้นเชิง ฤดูกาล 1975-76 โตริโนคว้าแชมป์ด้วย 45 คะแนน มากกว่ายูเวนตุสสองแต้ม แต่ในฤดูกาล 1976-77 โตริโนกลับเก็บคะแนนได้มากกว่าเดิมถึง 50 คะแนน สถิติแพ้เพียงนัดเดียวตลอดซีซัน และยังจบด้วยตำแหน่งรองแชมป์ เพราะยูเวนตุสภายใต้จิโอวานนี ตราปัตโตนีทำได้ดีกว่า เก็บ 51 คะแนนจาก 30 นัด ซึ่งกลายเป็นสถิติสูงสุดของระบบสองแต้ม 16 ทีมที่ยังไม่มีใครแซงในยุคนั้น เรื่องราวของฤดูกาลนี้จึงไม่ใช่แค่ใครแชมป์ใครรอง แต่เป็นคำถามว่าเหตุใดผลงานที่ดีขึ้นจริงของทีมหนึ่งจึงยังไม่พอจะทวงบัลลังก์คืน

มาตรฐานใหม่ของสองทีมเมืองเดียว

ฤดูกาล 1976-77 เริ่มแข่งขันวันที่ 3 ตุลาคม 1976 และปิดม่านวันที่ 22 พฤษภาคม 1977 สองสโมสรจากเมืองตูรินต่างทำผลงานดีกว่าปีก่อนหน้าพร้อมกัน ยูเวนตุสจบด้วยสถิติชนะ 23 เสมอ 5 แพ้ 2 ยิงได้ 50 เสีย 20 รวม 51 คะแนน ส่วนโตริโนจบด้วยชนะ 21 เสมอ 8 แพ้เพียง 1 นัด ยิงได้ 51 เสีย 14 รวม 50 คะแนน ตัวเลขเหล่านี้ต่างจากภาพจำทั่วไปของทีมแพ้ โตริโนไม่ได้เล่นแย่ลงเลย เกมรับของพวกเขาแน่นกว่าเดิมด้วยการเสียประตูเพียง 14 ลูกตลอดซีซัน ดีกว่ายูเวนตุสที่เสีย 20 ลูก

สิ่งที่เปลี่ยนไปจริงคือมาตรฐานของคู่แข่งร่วมเมือง ยูเวนตุสในฤดูกาลนี้ไม่ได้เป็นเพียงทีมที่ตามหลังจากปีก่อน แต่ยกระดับตัวเองขึ้นเป็นทีมที่แพ้แค่ 2 นัดในบ้านและนอกบ้านรวมกันตลอดทั้งลีก การไล่ตามคู่แข่งที่แข็งแกร่งขึ้นพร้อมกันจึงทำให้แม้โตริโนจะดีกว่าตัวเองในปีก่อนก็ยังไม่พอ ช่องว่างสุดท้ายเหลือเพียงหนึ่งแต้มเท่านั้น แต่หนึ่งแต้มนั้นตัดสินทุกอย่าง

ตราปัตโตนีกับการลุ้นหลายรายการ

จิโอวานนี ตราปัตโตนี คุมทีมยูเวนตุสในฤดูกาลที่ต้องลุ้นสองรายการพร้อมกัน คือเซเรีย อาและยูฟ่าคัพ ทีมของเขาเดินหน้าคว้าทั้งสองแชมป์ในปีเดียว ซึ่งไม่เคยเกิดขึ้นมาก่อนกับสโมสรนี้ ระหว่างทางนั้นยูเวนตุสผ่านเข้าถึงรอบชิงชนะเลิศยูฟ่าคัพพบแอธเลติก บิลบาโอ นัดแรกวันที่ 4 พฤษภาคม 1977 ที่สนามโกมูนาเลในตูริน ยูเวนตุสชนะ 1-0 จากประตูของมาร์โก ตาร์เดลลีในนาทีที่ 14

นัดที่สองวันที่ 18 พฤษภาคม 1977 ที่สนามซานมาเมสในบิลบาโอ ยูเวนตุสพ่ายไป 1-2 โดยโรแบร์โต เบตเตกายิงตีไข่ในนาทีที่ 7 ก่อนบิลบาโอตีตื้นและกลับมานำ แต่ผลรวมสองนัดเสมอกัน 2-2 ยูเวนตุสจึงคว้าแชมป์ด้วยกฎประตูทีมเยือน กลายเป็นแชมป์ยุโรปครั้งแรกในประวัติศาสตร์สโมสร และที่น่าสังเกตคือทีมชุดนั้นใช้ผู้เล่นอิตาลีล้วนทั้งสิบเอ็ดคน ไม่มีนักเตะต่างชาติสักคนเดียวในสนาม

โปรแกรมเดือนพฤษภาคมที่ต้องเล่นทั้งนัดชิงยุโรปสองนัดและนัดปิดฤดูกาลในลีกภายในเวลาไม่ถึงสามสัปดาห์ คือบททดสอบที่แท้จริงของทีมชุดนี้ และผลลัพธ์ที่ออกมาคือการคว้าดับเบิลแชมป์โดยไม่เสียโฟกัส

ห้าสิบเอ็ดคะแนนจากหกสิบ

เซเรีย อาฤดูกาลนี้ยังใช้ระบบสองแต้มต่อการชนะ แข่งขัน 16 ทีม ทีมละ 30 นัด คะแนนเต็มตามทฤษฎีจึงอยู่ที่ 60 คะแนน การที่ยูเวนตุสเก็บได้ 51 คะแนนจากที่มีให้เต็ม 60 แต้ม คิดเป็นสัดส่วนที่สูงมากในยุคก่อนมีสามแต้มต่อชัยชนะ และเป็นตัวเลขที่ยังคงเป็นสถิติสูงสุดของฟอร์แมต 16 ทีมมาจนถึงช่วงเวลานั้น

ในทางกลับกัน 50 คะแนนของโตริโนก็ไม่ใช่ตัวเลขที่ต่ำเลย เพราะมากกว่าคะแนนที่พวกเขาใช้คว้าแชมป์เมื่อฤดูกาลก่อนถึง 5 แต้ม สิ่งที่ต่างออกไปคือระยะห่างจากอันดับหนึ่ง ฤดูกาล 1975-76 โตริโนนำยูเวนตุสอยู่ 2 แต้ม แต่ฤดูกาลนี้สถานการณ์กลับด้าน ยูเวนตุสนำอยู่ 1 แต้มจนจบฤดูกาล ตัวเลขแบบนี้แสดงให้เห็นว่าการแข่งขันในเซเรีย อาช่วงกลางทศวรรษ 1970 แน่นกว่าที่คิด แม้แต่ทีมที่ทำสถิติดีขึ้นจริงจากปีก่อนก็อาจไม่ได้แชมป์ถ้าคู่แข่งพัฒนาเร็วกว่า

ระบบสองแต้มยังหมายความว่าการเสมอมีค่าเพียงครึ่งเดียวของชัยชนะ โตริโนเสมอไปถึง 8 นัดในฤดูกาลนี้ เทียบกับยูเวนตุสที่เสมอเพียง 5 นัด ถ้าโตริโนแปลงผลเสมอเป็นชัยชนะได้อีกเพียงนัดเดียวจากทั้ง 8 นัดนั้น พวกเขาจะได้ 52 คะแนน มากกว่ายูเวนตุสในทันที นี่คือจุดที่อธิบายได้ว่าทำไมแฟนบอลจึงมองว่าฤดูกาลนี้สูสีกว่าตัวเลขคะแนนสุดท้ายจะบอก

วันสุดท้ายที่เจนัว

วันที่ 22 พฤษภาคม 1977 คือนัดปิดฤดูกาลของเซเรีย อา ยูเวนตุสต้องเดินทางไปเยือนซามพ์โดเรียที่สนามลุยจิ แฟร์ราริส หรือที่รู้จักกันในชื่อมารัสซี ในเมืองเจนัว ทีมของตราปัตโตนีเปิดสกอร์ได้จากโรแบร์โต เบตเตกา ก่อนโรแบร์โต บอนินเซนยาปิดท้ายด้วยประตูที่สอง จบเกมด้วยชัยชนะ 2-0 ซึ่งเพียงพอให้ยูเวนตุสคว้าแชมป์เซเรีย อาอย่างเป็นทางการในบ่ายวันนั้น

การคว้าแชมป์เกิดขึ้นในสนามเยือนของอีกทีมหนึ่ง ไม่ใช่บ้านของยูเวนตุสเองหรือสนามของโตริโนโดยตรง มารัสซีจึงกลายเป็นสถานที่ที่บันทึกทั้งประตูตัดสินแชมป์และจุดจบของฤดูกาลที่โตริโนพยายามอย่างเต็มที่แต่ยังไม่พอ

เมื่อรวมทุกตัวเลขของฤดูกาล 1976-77 เข้าด้วยกัน จะเห็นภาพที่ชัดเจนขึ้นว่าเหตุใดผลงานที่ดีขึ้นของโตริโนจึงไม่ได้นำไปสู่การป้องกันแชมป์ได้สำเร็จ ยูเวนตุสไม่เพียงพัฒนาในลีกเท่านั้น แต่ยังคว้าแชมป์ยุโรปได้พร้อมกันด้วยผู้เล่นอิตาลีล้วน ความสำเร็จสองทางในปีเดียวจึงเป็นเหตุผลที่แท้จริงเบื้องหลังคำถามของศึกตูรินปี 1977 ว่าทำไมทีมที่ดีขึ้นจริงถึงยังไม่ใช่ทีมที่ได้แชมป์