พรีเมียร์ลีกคืออะไร ทำไมจำนวนแชมป์จึงเริ่มนับได้สองแบบ

พรีเมียร์ลีกคืออะไร และเหตุใดสโมสรเดียวกันจึงมีจำนวนแชมป์ลีกสองตัวเลข คำตอบอยู่ที่ขอบเขตของการแข่งขัน พรีเมียร์ลีกเป็นชื่อการแข่งขันฟุตบอลชายระดับสูงสุดของอังกฤษที่เริ่มในฤดูกาล 1992/93 ส่วนคำว่าแชมป์ลีกสูงสุดอังกฤษครอบคลุมความสำเร็จในระดับเดียวกันก่อนหน้านั้นด้วย การเริ่มรายการใหม่จึงทำให้เกิดชุดสถิติใหม่ โดยประวัติของสโมสรยังต่อเนื่องผ่านรอยต่อดังกล่าว

ตัวอย่างที่เห็นชัดคือรายงานประจำปี 2019 ของแมนเชสเตอร์ ยูไนเต็ด ซึ่งระบุแชมป์พรีเมียร์ลีก 13 ครั้งและแชมป์ลีกอังกฤษ 20 ครั้ง ตัวเลขทั้งสองถูกต้องพร้อมกันได้ เพราะ 13 ครั้งเป็นส่วนหนึ่งของ 20 ครั้ง ไม่ใช่ถ้วยอีกชุดที่จะนำมาบวกกัน บทความนี้ใช้ยอดในรายงานปีนั้นเป็นตัวอย่างการนับ ไม่ใช่การรายงานจำนวนแชมป์ล่าสุด

พรีเมียร์ลีกคืออะไรในประวัติลีกสูงสุดอังกฤษ

ก่อนชื่อพรีเมียร์ลีกจะปรากฏ ฟุตบอลลีกอังกฤษมีการแข่งขันอยู่แล้วตั้งแต่ปี 1888 และดิวิชันหนึ่งเป็นชื่อที่แฟนบอลใช้เรียกระดับสูงสุดในช่วงก่อนการเปลี่ยนแปลงปี 1992 สโมสรเก่า สนามเดิม และความสำเร็จในยุคก่อนจึงยังเป็นส่วนหนึ่งของเรื่องราวฟุตบอลอังกฤษ แม้ตารางสถิติที่ระบุเฉพาะพรีเมียร์ลีกจะเริ่มนับภายหลัง

พรีเมียร์ลีกเริ่มลงสนามวันที่ 15 สิงหาคม 1992 โดยฤดูกาลแรกมี 22 สโมสร จุดเริ่มนี้ทำให้สามารถระบุได้ชัดว่าประตู การลงเล่น หรือแชมป์ครั้งใดอยู่ในรายการใหม่ แต่ไม่ได้ทำให้ผลงานในดิวิชันหนึ่งก่อนหน้านั้นหมดความหมาย สำหรับคำถามว่าใครเป็นแชมป์อังกฤษ ต้องมองระดับการแข่งขันควบคู่กับชื่อที่ใช้ในเวลานั้น

ฤดูกาลกับปีที่รับถ้วยต่างกันอย่างไร

ชื่อฤดูกาล 1992/93 หมายถึงการแข่งขันที่เริ่มในปี 1992 และจบในปี 1993 เมื่อเรียกแมนยูว่าแชมป์ปี 1993 จึงเป็นการย่อชื่อฤดูกาลแรกของพรีเมียร์ลีก ไม่ได้หมายความว่ามีพรีเมียร์ลีกอีกฤดูกาลหนึ่งซึ่งเริ่มและจบภายในปีปฏิทินเดียว การระบุสองปีช่วยให้เทียบรายชื่อแชมป์กับตารางการแข่งขันได้ตรงกัน

ลีดส์ปี 1992 กับแมนยูปี 1993 เป็นแชมป์ระดับเดียวกัน

ลีดส์ ยูไนเต็ดภายใต้โฮเวิร์ด วิลคินสันคว้าแชมป์ดิวิชันหนึ่งในปี 1992 ก่อนการเปิดตัวพรีเมียร์ลีกหนึ่งฤดูกาล แชมป์ของลีดส์จึงเป็นความสำเร็จบนยอดสุดของฟุตบอลลีกอังกฤษในเวลานั้น ขณะที่แมนยูของอเล็กซ์ เฟอร์กูสันเป็นผู้ชนะพรีเมียร์ลีกฤดูกาลถัดมา ทั้งคู่เป็นแชมป์ระดับสูงสุด โดยใช้ชื่อการแข่งขันต่างกัน

เส้นทางของลีดส์ยังช่วยแยกคำว่าแชมป์ลีกออกจากแชมป์ลีกสูงสุดได้อีกชั้น วิลคินสันพาทีมคว้าแชมป์ดิวิชันสองในปี 1990 แล้วจึงได้ดิวิชันหนึ่งในปี 1992 ถ้วยแรกเป็นแชมป์ของระดับรอง ส่วนถ้วยหลังเป็นแชมป์ระดับสูงสุด แม้ทั้งสองจะเป็นความสำเร็จในระบบฟุตบอลลีกเหมือนกัน

ดังนั้น การนำแชมป์ดิวิชันสองปี 1990 ไปบวกในยอดแชมป์ลีกสูงสุดของลีดส์จะผิดขอบเขต แต่การตัดแชมป์ดิวิชันหนึ่งปี 1992 ออกจากประวัติแชมป์อังกฤษเพียงเพราะเกิดก่อนพรีเมียร์ลีกก็ผิดเช่นกัน สิ่งที่ต้องแยกมีทั้งชื่อรายการและระดับที่ทีมแข่งขัน ไม่ใช่ดูเพียงคำว่าแชมป์ลีกในประโยคสั้น ๆ

คำว่าแชมป์เก่าข้ามรอยต่อชื่อรายการได้

เมื่อลีดส์เข้าสู่ฤดูกาล 1992/93 ทีมจึงมีสถานะเป็นแชมป์อังกฤษจากฤดูกาลก่อน แม้พรีเมียร์ลีกยังไม่เคยมีผู้ชนะ การเรียกลีดส์ว่าแชมป์เก่าในบริบทลีกสูงสุดสื่อถึงความต่อเนื่องนั้น ส่วนคำว่าอดีตแชมป์พรีเมียร์ลีกต้องใช้กับผู้ที่ได้แชมป์ในรายการซึ่งเริ่มปี 1992 แล้วเท่านั้น

แมนยู 13 กับ 20 นับถ้วยคนละขอบเขต

รายงานของแมนยูปี 2019 แยกความสำเร็จไว้ชัดเจนว่า สโมสรคว้าแชมป์พรีเมียร์ลีก 13 ครั้ง และมีแชมป์ลีกอังกฤษรวม 20 ครั้ง เมื่อนำยอดพรีเมียร์ลีกออกจากยอดรวม จะเหลือแชมป์ในยุคก่อนพรีเมียร์ลีก 7 ครั้ง ความสัมพันธ์จึงเป็น 7 บวก 13 เท่ากับ 20

ตัวอย่างขอบเขตแชมป์แมนยูตามรายงานประจำปี 2019

ขอบเขต	จำนวน	สิ่งที่นับ
ก่อนพรีเมียร์ลีก	7 ครั้ง	แชมป์ลีกสูงสุดก่อนฤดูกาล 1992/93
พรีเมียร์ลีก	13 ครั้ง	แชมป์ในรายการที่เริ่มฤดูกาล 1992/93
ลีกสูงสุดอังกฤษรวม	20 ครั้ง	รวมสองช่วงข้างต้น

รายงานเดียวกันระบุว่าแมนยูได้แชมป์ลีกอังกฤษครั้งแรกในปี 1908 เหตุการณ์นี้เกิดก่อนพรีเมียร์ลีกหลายสิบปี จึงอธิบายได้ว่าทำไมประวัติแชมป์ของสโมสรจึงยาวกว่าประวัติรายการ และทำไมคำว่าแชมป์พรีเมียร์ลีกครั้งแรกจึงไม่อาจใช้แทนแชมป์ลีกครั้งแรกของแมนยูได้

ยอดที่มีวันที่กำกับตอบคำถามได้ตรงกว่า

ตัวเลขในบัญชีปี 2019 บอกสถานะความสำเร็จถึงช่วงที่จัดทำรายงาน หากต้องการเปรียบเทียบหลายสโมสรในปีเดียวกัน ต้องใช้ขอบเขตและจุดตัดเวลาเดียวกันด้วย การนำยอดพรีเมียร์ลีกของทีมหนึ่งไปเทียบกับยอดลีกสูงสุดตลอดประวัติศาสตร์ของอีกทีม จะทำให้การเปรียบเทียบเสียความหมายตั้งแต่ต้น แม้ตัวเลขแต่ละตัวจะคัดมาถูกต้อง

เอฟเอคัพและถ้วยยุโรปอยู่คนละหมวดกับแชมป์ลีก

ความสำเร็จของสโมสรไม่ได้มีเพียงลีก รายงานแมนยูปี 2019 ยังแยกเอฟเอคัพ ลีกคัพ ถ้วยยุโรป และสโมสรโลกออกจากยอดแชมป์ลีกด้วย สโมสรอาจชนะหลายรายการในช่วงเวลาใกล้กัน แต่การได้ถ้วยเพิ่มไม่ได้ทำให้จำนวนแชมป์ลีกเพิ่มทุกครั้ง

ตัวอย่างในประวัติแมนยูคือเอฟเอคัพปี 1948 และยูโรเปียนคัพปี 1968 ทั้งคู่เป็นความสำเร็จสำคัญ แต่ไม่ถูกบวกในยอดแชมป์ลีกสูงสุดอังกฤษ ยูโรเปียนคัพเป็นรายการระดับยุโรป ขณะที่เอฟเอคัพเป็นการแข่งขันบอลถ้วยภายในประเทศ จึงต่างจากการเป็นผู้ชนะของฤดูกาลลีก

เมื่อต้องเลือกระหว่างสองยอด คำถามเป็นตัวกำหนดคำตอบ ถามถึงพรีเมียร์ลีกให้เริ่มจากฤดูกาล 1992/93 ถามถึงลีกสูงสุดอังกฤษให้รวมแชมป์ระดับเดียวกันในยุคก่อนด้วย และถ้าถามถึงถ้วยทั้งหมดของสโมสร ต้องเปิดบัญชีอีกแบบที่แจกแจงรายการต่าง ๆ แยกกันก่อนรวมยอด